Ngày 16/01/2026, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cùng Bộ Dân tộc và Tôn giáo đã chính thức ký kết Chương trình phối hợp số 01/CTPH-BNNMT-BDTTG. Đây là văn bản mang tính chiến lược nhằm đẩy mạnh công tác phòng ngừa và giảm nhẹ rủi ro thiên tai tại các vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi (DTTS&MN) trong giai đoạn 5 năm tới (2026-2030).

Chương trình được xây dựng dựa trên các căn cứ pháp lý quan trọng như Nghị quyết 88/2019/QH14 và Nghị quyết 257/2025/QH15 về phát triển kinh tế - xã hội vùng DTTS&MN. Mục tiêu cốt lõi bao gồm:

Nâng cao nhận thức: Tạo sự đồng thuận và tăng cường năng lực cho đồng bào, cán bộ quản lý và đội ngũ già làng, trưởng bản, chức sắc tôn giáo.

Xây dựng cộng đồng an toàn: Phát huy tính chủ động, linh hoạt và sáng tạo của địa phương, lồng ghép kiến thức truyền thống vào quản lý rủi ro.

Tối ưu hóa nguồn lực: Thực hiện hiệu quả Chương trình MTQG xây dựng nông thôn mới và giảm nghèo bền vững giai đoạn 2026-2035.

Tải về

Chi tiết Chương trình phối hợp số 01/CTPH-BNNMT-BDTTG giữa Bộ Nông nghiệp và Môi trường và Bộ Dân tộc và Tôn giáo

Bốn Trọng tâm Phối hợp Chính

Theo nội dung ký kết, hai Bộ sẽ tập trung vào các nhóm nhiệm vụ cụ thể sau:

Thứ nhất, nâng cao năng lực trong phòng ngừa, giảm nhẹ rủi ro thiên tai cho cộng đồng vùng dân tộc thiểu số và miền núi: Đánh giá thực trạng nhu cầu của từng vùng đối với các loại hình thiên tai đặc thù; Xây dựng tài liệu hướng dẫn kỹ thuật có tích hợp kinh nghiệm dân gian và tri thức địa phương; Tổ chức diễn tập, thực hành sơ họa bản đồ rủi ro thiên tai với sự tham gia trực tiếp của người dân và các nhóm đối tượng dễ bị tổn thương như phụ nữ, trẻ em.

Thứ hai, thông tin và và truyền thông nâng cao nhận thức cộng đồng: Sản xuất ấn phẩm truyền thông bằng ngôn ngữ dân tộc thiểu số, phù hợp với văn hóa từng vùng miền; Ứng dụng công nghệ hiện đại như trí tuệ nhân tạo (AI) và chuyển đổi số trong công tác tuyên truyền; Tổ chức các diễn đàn, cuộc thi và hoạt động ngoại khóa để lan tỏa các mô hình ứng phó hiệu quả.

Thứ ba, xây dựng cơ sở vật chất đảm bảo an toàn cho đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi: Đầu tư hỗ trợ ổn định dân cư theo hình thức tập trung hoặc xen ghép; Ưu tiên xây mới, cải tạo các công trình chống sạt lở tại các bản làng có nguy cơ cao; Nâng cấp các địa điểm lánh nạn an toàn như trường học, nhà văn hóa và trụ sở cơ quan khi có bão lũ xảy ra.

Thứ tư, Quản lý Dữ liệu và Hợp tác Quốc tế: Thu thập, số hóa dữ liệu về rủi ro thiên tai tại vùng DTTS&MN; Huy động và điều phối các nguồn lực hỗ trợ từ các tổ chức quốc tế và đối tác phát triển.

(Ảnh: Sưu tầm)

Hai Bộ đã thống nhất cơ chế điều hành rõ ràng để đảm bảo tính thiết thực:

Việc triển khai Chương trình phối hợp có ý nghĩa quan trọng, không chỉ góp phần giảm thiểu thiệt hại do thiên tai gây ra, mà còn thúc đẩy phát triển bền vững vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, thu hẹp khoảng cách phát triển giữa các vùng miền; qua đó khẳng định rõ nét tinh thần nhân văn, trách nhiệm của Nhà nước đối với Nhân dân, đặc biệt là những khu vực còn nhiều khó khăn, dễ bị tổn thương trước tác động của biến đổi khí hậu và thiên tai.

Trong bối cảnh thiên tai ngày càng khốc liệt và khó lường, chương trình phối hợp là bước đi quan trọng nhằm chuyển mạnh từ tư duy bị động ứng phó sang chủ động phòng ngừa, từ đơn ngành sang liên ngành, từ hỗ trợ ngắn hạn sang nâng cao năng lực dài hạn của cộng đồng. Đây chính là nền tảng để xây dựng cộng đồng an toàn trước thiên tai, góp phần bảo đảm an sinh xã hội, ổn định đời sống Nhân dân và phát triển đất nước theo hướng bền vững, bao trùm và thích ứng với biến đổi khí hậu.

Tin bài: Nguyễn Thế Cương